Sau phiên hưng phấn, thị trường trong ngày 8/1 bất ngờ hạ nhiệt về cuối phiên khi áp lực bán gia tăng tại nhóm cổ phiếu họ Vingroup, khiến chỉ số chính đảo chiều từ sắc xanh sang đỏ. Kết phiên, VN-Index lùi về mốc 1.855 điểm, giảm khoảng 6 điểm so với tham chiếu.

Dù chỉ số điều chỉnh, lực đỡ cho thị trường vẫn đến từ nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn, đặc biệt là các ngân hàng và năng lượng. Các mã như VCB, BID, CTG cùng nhóm dầu khí gồm GAS và PLX tiếp tục đóng góp đáng kể vào điểm số, giúp VN-Index không rơi sâu. Bên cạnh đó, nhóm công công nghiệp như GVR và BCM vẫn duy trì đà tăng mạnh, nhiều thời điểm tăng kịch trần hoặc áp sát trần, qua đó hỗ trợ tích cực cho chỉ số chung.

Song song với nhóm vốn hóa lớn, tâm điểm của thị trường tiếp tục dồn về nhóm cổ phiếu khoáng sản. Phiên 8/1, bảng điện nhóm này gần như phủ kín sắc xanh, nhiều mã “tím lịm” và tăng kịch biên độ, nối dài chuỗi tăng nóng đã hình thành từ những phiên đầu năm.

Nhiều cổ phiếu ghi nhận mức tăng mạnh chỉ trong chưa đầy một tuần giao dịch. Có thể kể đến các mã BKC, KCB, MGC, YBM, MTA, MIC, BMC… Nhiều mã trong số này tăng từ 20–30% chỉ sau vài phiên, thậm chí có cổ phiếu tăng gần gấp rưỡi so với vùng giá cuối năm 2025.

Đáng chú ý, cổ phiếu KSV của Tổng Công ty Khoáng sản TKV (Vimico) đã tăng trần liên tiếp 4 phiên. Cụ thể, từ vùng giá quanh 98.000 đồng/cp đầu năm, KSV lần lượt tăng trần qua các phiên 5/1, 6/1, 7/1 và 8/1, đưa thị giá lên hơn 144.000 đồng/cp. Mức tăng lũy kế chỉ trong vài phiên đạt 45%, trong khi khối lượng khớp lệnh mỗi phiên chỉ dao động vài chục nghìn cổ phiếu – đặc trưng của một mã có cơ cấu cổ đông cô đặc. Đà tăng của KSV càng gây chú ý khi cổ phiếu này từng trải qua nhịp điều chỉnh rất mạnh trước đó, “bốc hơi” gần 70% giá trị sau khi lập đỉnh lịch sử vào đầu năm 2025. 

Động lực quan trọng nhất phía sau sóng tăng của nhóm cổ phiếu khoáng sản đến từ diễn biến nóng của thị trường hàng hóa toàn cầu. Sau khi vượt mốc 4.500 USD/ounce trong năm 2025, giá vàng bước sang năm 2026 với kỳ vọng tiếp tục duy trì vùng cao, khi các ngân hàng trung ương vẫn gia tăng dự trữ và nhà đầu tư tìm kiếm nơi trú ẩn trước bất ổn địa chính trị.

Bạc cũng được dự báo hướng tới vùng đỉnh lịch sử quanh 83 USD/ounce, thậm chí mở rộng lên các mốc cao hơn nếu bứt phá thành công. Ở nhóm kim loại công nghiệp, giá nickel đã leo lên khoảng 18.500 USD/tấn, cao nhất gần hai năm, trong khi giá đồng vượt đỉnh lịch sử thiết lập vào giữa năm 2025. Những diễn biến này trực tiếp cải thiện kỳ vọng lợi nhuận đối với các doanh nghiệp khai khoáng, đặc biệt là nhóm kim loại màu và kim loại quý.

Ngoài yếu tố hàng hóa, một động lực kém phần quan trọng là “game” thoái vốn Nhà nước. Theo quy định của Luật Chứng khoán, một công ty đại chúng phải đảm bảo tối thiểu 10% số cổ phiếu có quyền biểu quyết được nắm giữ bởi ít nhất 100 nhà đầu tư không phải là cổ đông lớn. Với nhiều doanh nghiệp khoáng sản có cơ cấu sở hữu đặc thù, tỷ lệ cổ phiếu tự do lưu hành (free-float) đang ở mức rất thấp.

Điển hình là Vimico, khi Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) đang nắm giữ hơn 98% vốn. Điều này khiến Vimico đứng trước nguy cơ không đáp ứng điều kiện công ty đại chúng nếu cơ cấu sở hữu không được cải thiện. Tuy nhiên, chính áp lực pháp lý này lại nuôi dưỡng kỳ vọng rằng Nhà nước có thể phải thoái bớt vốn hoặc tái cấu trúc sở hữu trong tương lai, qua đó kích hoạt “game” tăng giá mang tính đầu cơ.