Lợi nhuận ngân hàng phân hóa mạnh

Theo báo cáo tài chính hợp nhất của 27 ngân hàng đã công bố (chưa bao gồm Agribank), tổng lợi nhuận trước thuế toàn ngành ngân hàng trong quý I/2026 đạt 94.204 tỷ đồng, tăng 14,2% so với cùng kỳ năm trước.

Dù bức tranh chung vẫn tích cực nhưng lợi nhuận ngành ngân hàng đang có sự phân hóa ngày càng rõ nét.

Nhóm ngân hàng lớn với nền tảng vốn mạnh, quản trị rủi ro tốt và cơ cấu thu nhập đa dạng vẫn duy trì được đà tăng trưởng mạnh. Trong khi đó, nhiều ngân hàng tầm trung và quy mô nhỏ chứng kiến lợi nhuận suy giảm.

Trong nhóm tăng trưởng về lợi nhuận quý đầu năm, Vietcombank tiếp tục giữ “ngôi vương” với 11.803 tỷ đồng, tăng 8,7%. VietinBank bứt tốc mạnh mẽ, vươn lên vị trí thứ 2 với 11.139,4 tỷ đồng, tăng tới 63,3% và nhảy 3 bậc trên bảng xếp hạng. BIDV dù vẫn tăng trưởng 15,6%, đạt 8.571,6 tỷ đồng, nhưng lùi 2 bậc xuống vị trí thứ 5.

Ở khối tư nhân, lợi nhuận trước thuế trong quý đầu năm của MB đạt 9.628 tỷ đồng, tăng 14,8%; Techcombank đạt 8.870 tỷ đồng, tăng 23%; VPBank xếp vị trí thứ 6 khi lợi nhuận quý I đạt 7.921 tỷ đồng, tăng tới 58%.

Những cái tên tiếp theo trong top 10 ngân hàng lợi nhuận cao nhất quý I/2026 lần lượt là HDBank với 6.107 tỷ đồng (tăng 14%), ACB với 5.368 tỷ đồng (tăng 17%), SHB với 4.656 tỷ đồng (tăng 7%).

Xét trên toàn hệ thống, có 20/27 ngân hàng báo lãi tăng trưởng dương, trong đó 17 ngân hàng tăng trưởng hai chữ số. ABBank dẫn đầu về tốc độ tăng lợi nhuận khi tăng tới 269%, theo sau là PGBank khi tăng 187%, BVBank tăng 169%. Song phần lớn mức tăng đột biến này đến từ nền lợi nhuận thấp của cùng kỳ hoặc các khoản thu bất thường.

Ở chiều ngược lại, quý I năm nay cũng ghi nhận 7 ngân hàng suy giảm lợi nhuận.

Trong đó, SeABank là ngân hàng giảm mạnh nhất khi lợi nhuận trước thuế chỉ đạt 1.388 tỷ đồng, giảm tới 68% so với năm trước. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc không còn khoản thu đột biến như cùng kỳ năm trước, trong khi chi phí vốn và dự phòng rủi ro gia tăng.

Eximbank đứng thứ hai về mức giảm với lợi nhuận chỉ còn 338 tỷ đồng, giảm 59%. Eximbank lý giải lợi nhuận giảm mạnh do hoạt động kinh doanh suy yếu trong khi chi phí dự phòng tăng mạnh, trong bối cảnh nhiều mảng ngoài lãi giảm sâu.

Tương tự, Sacombank ghi nhận mức lợi nhuận giảm 43%, còn 2.106 tỷ đồng do chi phí dự phòng rủi ro tăng gấp hơn 10 lần cùng kỳ.

LPBank dù vẫn nằm trong Top 10 ngân hàng có lợi nhuận cao nhất quý I nhưng cũng ghi nhận mức giảm 11%, tương đương giảm hơn 254,7 tỷ đồng, phản ánh áp lực từ chi phí hoạt động, dự phòng tăng cao và sự suy yếu ở một số nguồn thu ngoài lãi quan trọng.

Saigonbank ghi nhận lợi nhuận trước thuế chỉ đạt hơn 88 tỷ đồng, giảm 10%. Sự suy giảm lợi nhuận của Saigonbank không đến từ một mảng riêng lẻ mà diễn ra đồng thời ở cả nguồn thu cốt lõi và các hoạt động ngoài lãi.

Các ngân hàng còn lại ghi nhận lãi giảm bao gồm VietBank giảm 33% còn 167 tỷ đồng, BacABank giảm 12% còn 322 tỷ đồng.

Trong khi đó, TPBank gần như đi ngang với mức tăng trưởng so với cùng kỳ năm trước bằng 0%, đạt 2.106 tỷ đồng.

Bức tranh quý I cho thấy ngành ngân hàng đang bước vào giai đoạn biến động mạnh về chất lượng lợi nhuận. Nhóm ngân hàng lớn với nền tảng vốn mạnh, quản trị rủi ro tốt và cơ cấu thu nhập đa dạng vẫn duy trì được tăng trưởng ổn định, trong khi phần còn lại của hệ thống sẽ tiếp tục đối mặt với áp lực cải thiện hiệu quả hoạt động.

Nhiều yếu tố chi phối lợi nhuận các ngân hàng

Ngành ngân hàng trong năm 2026 được đánh giá có triển vọng tích cực dù vẫn chịu nhiều sức ép. Rủi ro từ bất động sản, chi phí vốn và thanh khoản sẽ tiếp tục quyết định tốc độ phục hồi của từng ngân hàng.

Giới phân tích nhận định, năm 2026, ngành ngân hàng sẽ phân hóa rõ nét, khi lợi nhuận không còn tăng đồng loạt như các năm trước. Những nhà băng có nền tảng vốn mạnh, kiểm soát tốt nợ xấu và có dư địa tín dụng lớn sẽ bứt phá. Còn nhóm yếu về chất lượng tài sản sẽ tiếp tục chịu áp lực cải thiện hiệu quả hoạt động.

Công ty Chứng khoán SSI đánh giá, lợi nhuận ngành ngân hàng năm 2026 có thể tiếp tục tăng trưởng hai chữ số, song sẽ phân hóa rõ rệt giữa các nhóm ngân hàng. Trong đó, các nhà băng có nền tảng vốn vững và khả năng mở rộng tín dụng tốt sẽ chiếm ưu thế.

Theo báo cáo Chiến lược mới công bố của Mirae Asset Việt Nam, lợi nhuận ngành ngân hàng được kỳ vọng cải thiện trong năm 2026 khi thu nhập lãi thuần tăng dự kiến 19,2% và biên lãi ròng ổn định sau đợt suy giảm mạnh do chi phí huy động tăng cao trong 2024-2025. Lợi nhuận toàn ngành có thể tăng 17,9% - không đột phá nhưng cho thấy sự phục hồi vững chắc. Tuy nhiên, rủi ro vẫn hiện hữu, đặc biệt từ lĩnh vực bất động sản khi thị trường trái phiếu doanh nghiệp suy yếu khiến gánh nặng vốn dồn về hệ thống ngân hàng.

Trong khi đó, tại báo cáo mới đây, Công ty CP Xếp hạng Tín nhiệm S&I (S&I Ratings) cho biết, các ngân hàng thương mại đặt mục tiêu tăng trưởng lợi nhuận trước thuế bình quân trong năm 2026 khoảng 13,5% so với cùng kỳ, thấp hơn mức tăng 16% của năm 2025.

Các nhà băng vẫn thể hiện quan điểm tích cực về triển vọng kinh doanh nhưng mức độ thận trọng đã gia tăng trước những bất định đến từ môi trường vĩ mô thế giới.

Bức tranh lợi nhuận quý I của ngành ngân hàng chịu sự chi phối của nhiều yếu tố đan xen, từ tăng trưởng tín dụng, diễn biến thu nhập lãi thuần và nguồn thu ngoài lãi, đến tổng thu nhập hoạt động và việc chủ động gia tăng chi phí dự phòng rủi ro tín dụng...