Báo cáo tài chính quý I/2026 cho thấy tiền mặt đang trở thành “mỏ vàng” mới của nhiều doanh nghiệp Việt Nam. Trong quý I/2026, loạt tập đoàn lớn không chỉ kiếm lợi nhuận từ hoạt động kinh doanh cốt lõi mà còn thu về hàng trăm, thậm chí hàng nghìn tỷ đồng nhờ gửi ngân hàng, đầu tư trái phiếu và cho vay.

Nhận diện những tay to sẵn tiền mặt

Ví dụ điển hình cho xu hướng “buôn tiền” là Tập đoàn Bảo Việt (BVH). Theo báo cáo tài chính quý I/2026, tổng quy mô tiền gửi ngân hàng của BVH đã lên tới khoảng 167.000 tỷ đồng, chiếm hơn một nửa tổng tài sản tập đoàn. Chỉ trong ba tháng đầu năm, khối tiền gửi khổng lồ này đã mang về gần 2.300 tỷ đồng tiền lãi, tăng 17% so với cùng kỳ năm trước.

Đáng chú ý, trong bối cảnh lợi nhuận gộp từ hoạt động kinh doanh bảo hiểm giảm mạnh xuống chỉ còn 308 tỷ đồng, chưa bằng một nửa cùng kỳ, chính hoạt động đầu tư tài chính đã trở thành “phao cứu sinh” kéo lợi nhuận của BVH đi lên. Doanh thu hoạt động tài chính trong quý đạt gần 4.000 tỷ đồng, tăng hơn 25%, qua đó giúp lợi nhuận sau thuế toàn tập đoàn vẫn tăng gần 19%, lên 816 tỷ đồng.

Tính đến cuối quý I/2026, BVH đang nắm giữ danh mục đầu tư tài chính đến ngày đáo hạn hơn 283.000 tỷ đồng. Ngoài khoảng 167.000 tỷ đồng tiền gửi ngân hàng, với lãi suất có thời điểm lên tới 8,5%/năm, doanh nghiệp còn sở hữu hơn 110.600 tỷ đồng trái phiếu, chủ yếu là trái phiếu Chính phủ kỳ hạn dài và trái phiếu doanh nghiệp.

Riêng danh mục trái phiếu đã mang về cho BVH hơn 1.400 tỷ đồng lãi trong quý I. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cũng phân bổ hơn 4.200 tỷ đồng vào các cổ phiếu niêm yết như ACB, FPT, VNM hay CTG. Với cấu trúc tài sản này, BVH đang cho thấy một mô hình sinh lời rất đặc thù: lợi nhuận không chỉ đến từ bảo hiểm mà còn đến từ khả năng quản trị và đầu tư dòng tiền ở quy mô cực lớn.

Trong lĩnh vực bán lẻ, Thế Giới Di Động (MWG) là một trong những đại diện nổi bật. Tính đến cuối quý I/2026, tổng số dư tiền, tương đương tiền, tiền gửi, đầu tư trái phiếu và cho vay của MWG đạt hơn 48.000 tỷ đồng. Việc phân bổ khối tài sản này đã mang về cho doanh nghiệp của ông Nguyễn Đức Tài hơn 800 tỷ đồng tiền lãi chỉ trong ba tháng đầu năm, tăng hơn 26% so với cùng kỳ. Sau khi trừ chi phí lãi vay, MWG vẫn “bỏ túi” gần 380 tỷ đồng lợi nhuận ròng từ hoạt động đầu tư tài chính, tương đương hơn 4 tỷ đồng mỗi ngày.

Trên thực tế, MWG đang dần hướng đến mô hình doanh nghiệp dịch vụ tài chính. Ngày 5/5, Ngân hàng số Cake by VPBank cùng MWG công bố hợp tác triển khai dịch vụ nhận tiền quốc tế Cake GlobalX tại hơn 3.000 cửa hàng Thế Giới Di Động và Điện Máy Xanh trên toàn quốc.

Trước đó, VPBank đã xây dựng mạng lưới hơn 3.000 đại lý thanh toán tại hệ thống cửa hàng Thế Giới Di Động và Điện Máy Xanh, cùng 127 đại lý thanh toán tại Hoàng Hà Mobile.

Bên cạnh MWG, FPT Retail (FRT) cũng nổi bật khi nâng lượng tiền gửi ngân hàng lên hơn 8.000 tỷ đồng. Nhờ đó, doanh thu tài chính quý I/2026 của doanh nghiệp đạt 142 tỷ đồng, cao gấp 3,7 lần cùng kỳ năm trước.

Khi nguồn lợi tài chính lớn hơn sản xuất kinh doanh chính

Với lượng tiền nhàn rỗi khổng lồ, nhóm hàng tiêu dùng thiết yếu đang biến dòng tiền thành nguồn lợi nhuận ổn định. Vinamilk (VNM) hiện phân bổ hơn 23.000 tỷ đồng tiền gửi tại các ngân hàng theo nhiều kỳ hạn khác nhau, chiếm hơn 41% tổng tài sản, cùng với khoảng 2.000 tỷ đồng tiền và tương đương tiền. Tương tự, Tổng Công ty CP Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco) cũng đang nắm giữ gần 19.816 tỷ đồng dưới dạng tiền và tiền gửi, tương đương 64% tổng tài sản. Khối tiền nhàn rỗi này đã giúp Sabeco thu về khoảng 260 tỷ đồng lãi tiền gửi chỉ trong quý I/2026.

Trong nhóm công nghiệp nặng và năng lượng, Lọc hóa dầu Bình Sơn (BSR) gây chú ý khi ghi nhận lợi nhuận sau thuế quý I/2026 đạt 8.265 tỷ đồng, tăng gấp 20,7 lần cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, lượng tiền gửi của doanh nghiệp tăng thêm 37.706 tỷ đồng, giúp thu nhập lãi tiền gửi tăng vọt thêm 717 tỷ đồng. Không dừng lại ở đó, BSR còn đẩy mạnh đầu tư chứng khoán nợ với giá trị tăng thêm 10.660 tỷ đồng, mang về thêm gần 171 tỷ đồng tiền lãi.

Một doanh nghiệp năng lượng khác là Tổng Công ty Khí Việt Nam (PV GAS) cũng duy trì “núi tiền” hơn 40.000 tỷ đồng, chiếm khoảng 43% tổng tài sản. Khối tài sản phòng thủ này đã mang lại cho PV GAS khoảng 385 tỷ đồng doanh thu tài chính chỉ trong một quý.

Trong khi đó, Petrolimex (PLX) vẫn duy trì lượng tiền và tiền gửi hơn 21.000 tỷ đồng tại thời điểm cuối quý I/2026. Chỉ trong ba tháng đầu năm, khối tài sản này đã mang về khoảng 363 tỷ đồng doanh thu tài chính, góp phần hỗ trợ lợi nhuận trong bối cảnh biên lợi nhuận kinh doanh thu hẹp.

Ở lĩnh vực bất động sản, Công ty CP Trung tâm Hội chợ Triển lãm Việt Nam (VEF) lựa chọn cách “buôn tiền” trực diện hơn. Tính đến ngày 31/3/2026, doanh nghiệp ghi nhận các khoản cho vay đối với một số tổ chức với tổng giá trị 12.344 tỷ đồng, tăng 166% so với đầu năm. Với mức lãi suất khoảng 12%/năm, hoạt động này đã mang về cho VEF hơn 225 tỷ đồng lợi nhuận.

Trong khi đó, Tập đoàn Sunshine (KSF) cho thấy mô hình “buôn tiền” theo hướng cấp tín dụng trực tiếp cho hệ sinh thái. Cuối quý I/2026, tổng giá trị đầu tư tài chính của doanh nghiệp vượt 29.500 tỷ đồng, trong đó riêng danh mục cho vay chiếm gần 26.700 tỷ đồng. Đáng chú ý, tập đoàn đang cho Kita Invest vay dài hạn gần 7.900 tỷ đồng, đồng thời cho KS Group vay ngắn hạn hơn 4.300 tỷ đồng với lãi suất lên tới 10,5%/năm. Nhờ quy mô cho vay lớn, doanh thu tài chính quý I của KSF tăng mạnh lên gần 778 tỷ đồng, chủ yếu đến từ lãi tiền gửi, cho vay và cổ tức.

Ở chiều khác, Viettel Global (VGI) nổi bật nhờ khả năng sinh lời từ “núi tiền gửi” quy mô lớn. Cuối quý I/2026, doanh nghiệp duy trì lượng đầu tư tài chính ngắn hạn, chủ yếu là tiền gửi ngân hàng, lên tới hơn 28.865 tỷ đồng. Khối tài sản này đã mang về gần 848 tỷ đồng doanh thu hoạt động tài chính trong quý I, trong đó riêng lãi tiền gửi và cho vay đạt khoảng 702 tỷ đồng, tăng hơn 71% so với cùng kỳ.

Tại REE, hoạt động quản trị dòng tiền cũng đang đóng góp đáng kể vào kết quả kinh doanh. Cuối quý I/2026, doanh nghiệp duy trì hơn 4.000 tỷ đồng tiền và các khoản tương đương tiền, tăng khoảng 1.000 tỷ đồng so với đầu năm. Nhờ đó, REE ghi nhận khoảng 137 tỷ đồng doanh thu hoạt động tài chính trong quý I.

Sự bùng nổ của các khoản thu tài chính cho thấy một thực tế đáng chú ý: trong bối cảnh nhiều ngành nghề cốt lõi chịu áp lực cạnh tranh, biên lợi nhuận suy giảm và tăng trưởng chậm lại, lượng tiền mặt dồi dào đang trở thành lợi thế chiến lược của nhiều doanh nghiệp lớn. Thậm chí, với không ít tập đoàn, “kinh doanh tiền” đang mang lại hiệu quả vượt xa hoạt động kinh doanh truyền thống.