Thoái vốn nhà nước tại DN: Sóng lớn, sóng nhỏ và 'bẫy' FOMO

Tháng 11, thị trường chứng khoán Việt Nam duy trì trạng thái giao dịch trầm lắng với xu hướng chủ đạo là đi ngang, khi dòng tiền tiếp tục tập trung vào một số mã bluechip thay vì lan tỏa rộng ra toàn thị trường. Thanh khoản nhìn chung ở mức thấp, chủ yếu dao động dưới 1 tỷ USD/phiên.

Trái ngược với thị trường chung, nhóm cổ phiếu của các doanh nghiệp có vốn Nhà nước lại trở thành điểm nhấn khi liên tục tím trần với thanh khoản đột biến. Điểm chung dễ nhận thấy là thị giá bật tăng mạnh sau tin thoái vốn.

"Sóng" lớn, "sóng" nhỏ sau tin thoái vốn Nhà nước

Nổi bật nhất phải kể đến cổ phiếu GTD của Công ty cổ phần Giầy Thượng Đình, một trong mã bứt phá mạnh nhất tháng 11 với mức tăng lên tới 116,98%. Phiên giao dịch ngày 19/11, sau khi UBND TP. Hà Nội công bố kế hoạch đấu giá toàn bộ 4,39 triệu cổ phiếu vào ngày 16/12, mã này lập tức tím trần và duy trì trạng thái này tới cuối tháng.

Bước sang tháng 12, sức nóng của cổ phiếu GTD vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Phiên giao dịch ngày 2/12, mã này nối dài chuỗi tăng trần sang phiên thứ 10 liên tiếp. Thanh khoản thậm chí sôi động hơn hẳn những ngày trước đó với tổng khối lượng giao dịch lên tới 16.000 đơn vị.

Cổ phiếu GTD tăng trần 10 phiên liên tiếp

Tương tự là cổ phiếu VTC của Công ty cổ phần Viễn thông VTC (VTC Telecom). Tháng 11, mã này tăng tới 102,38%, chủ yếu vào giai đoạn cuối tháng. Động lực cũng đến từ thông tin thoái vốn Nhà nước. Cụ thể, ngày 19/11/2025, Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) đã đăng ký bán đấu giá toàn bộ 2,11 triệu cổ phiếu đang nắm giữ.

Cổ phiếu VTC hiện đang “so kè” với GTD về khả năng duy trì sức nóng khi giữ sắc tím 10 phiên liên tiếp.

Cổ phiếu VTC vẫn duy trì sắc tín

Ngoài VTC, cổ phiếu của các doanh nghiệp trong danh sách thoái vốn của VNPT cũng lần lượt ghi nhận những “cơn sóng” lớn, nhỏ.

Dù không thể duy trì sắc tím nhiều phiên liên tục như VTC, cổ phiếu ABC của Công ty Cổ phần Truyền thông VMG vẫn đang được giao dịch sôi động với thanh khoản trung bình từ ngày 19/11 đến nay đạt 303.380 đơn vị, gấp gần 4 lần mức trung bình một năm. Sự thay đổi đến sau thông báo của VNPT về kế hoạch chào bán trọn lô 5,77 triệu cổ phiếu ABC (tương đương 28,3% vốn điều lệ).

Trước đó nữa là cổ phiếu ICT của Công ty Cổ phần Viễn thông – Tin học Bưu điện. Sau khi VNPT công bố kế hoạch thoái vốn, mã này từng lập chuỗi 7 phiên tăng liên tiếp, trong đó có 5 phiên tím trần.

Gần đây nhất, kế hoạch thoái vốn của VNPT cũng khiến cổ phiếu MSB của Ngân hàng TMCP Hàng hải Việt Nam “dậy sóng”. Ngày 27/11/2025, ngay sau khi bản đăng ký đấu giá được tiết lộ, mã này lập tức “cháy hàng”. Lực mua áp đảo đẩy cổ phiếu tăng kịch trần, đạt 13.050 đồng/cp. Thanh khoản tăng đột biến, đạt hơn 23 triệu đơn vị.

Một trường hợp khác là cổ phiếu PET của của Công ty Cổ phần Dịch vụ Tổng hợp Dầu khí (Petrosetco). Thông tin Tập đoàn Công nghiệp – Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN) muốn đấu giá toàn bộ 24,9 triệu cổ phiếu PET từng giúp cổ phiếu này bật trần trong phiên giao dịch 10/11. Từ đó đến nay, thị giá PET đã tăng 14,29%.

Cẩn trọng “bẫy” FOMO

Không thể phủ nhận, trong bối cảnh thị trường chứng khoán rơi vào “vùng trũng” thông tin, “thoái vốn Nhà nước” đã trở thành từ khoá thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư.

Khi Nhà nước rút vốn, sự xuất hiện của các cổ đông mới thường đi kèm những “câu chuyện” mới, chẳng hạn như thay đổi quản trị tăng vốn, nâng cấp công nghệ, gia tăng sức cạnh tranh,… Kỳ vọng về cơ hội tái định giá cổ phiếu theo đó được đẩy lên cao, kéo dòng tiền đầu cơ đổ vào mạnh mẽ.

Tuy nhiên, với nhóm cổ phiếu vốn hoá nhỏ, đặc biệt là các trường hợp có cơ cấu cô đặc và thanh khoản thấp, dòng tiền đầu cơ thường đẩy thị giá tăng dựng đứng, từ đó “kích hoạt” hiệu ứng FOMO (fear of missing out - sợ bỏ lỡ cơ hội). Điều này thường đi kèm với không ít rủi ro cho nhà đầu tư “mua đuổi”.

Khi hiệu ứng FOMO theo sóng thoái vốn Nhà nước qua đi và thị trường dần định giá lại giá trị thực tế, áp lực bán tháo rất dễ xảy ra ở các cổ phiếu thiếu “nền tảng”. Sau khi câu chuyện thoái vốn ngã ngũ, dòng tiền ngắn hạn rút lui, nếu thị giá và kết quả kinh doanh “lệch pha”, đà tăng sẽ khó lòng được duy trì. Mặt khác, nếu phiên đấu giá bị trì hoãn, thất bại hoặc không thu hút được nhà đầu tư tham gia, giá cổ phiếu cũng có thể đảo chiều rất nhanh.

Ngay cả khi quá trình thoái vốn diễn ra thuận lợi, đà tăng của cổ phiếu cũng không phải lúc nào kéo dài. Nhiều mã sau giai đoạn bứt phá mạnh thường bước vào chu kỳ điều chỉnh kéo dài. Nguyên nhân có thể đến từ việc doanh nghiệp đổi chủ nhưng cổ đông mới không đủ năng lực tái cấu trúc, hoặc bản thân doanh nghiệp đã suy yếu về lợi thế cạnh tranh khiến kết quả kinh doanh tiếp tục đi xuống.

Một thực tế đáng chú ý khác là nhiều cổ phiếu có vốn Nhà nước thường có thanh khoản thấp, khiến nhà đầu tư cá nhân khó thoát hàng khi “sóng” đi qua. Điều này đặc biệt nguy hiểm với những nhịp tăng nặng tính đầu cơ. Hơn nữa, không phải thương vụ thoái vốn nào cũng gắn với một kỳ vọng cải tổ tích cực khi nhiều doanh nghiệp bị đưa vào diện thoái vốn bởi hiệu quả kém, thua lỗ kéo dài hoặc không còn phù hợp với chiến lược ngành, khiến triển vọng đầu tư thực chất không mấy sáng sủa.

Xem thêm tại vietnamfinance.vn